Woensdagmiddag 30 april hield Seniorenpastoraat Roosendaal kruiswerkhaar vierde bijeenkomst van dit seizoen in de bibliotheek van het klooster aan de Waterstraat. Zoals steeds georganiseerd door pastor Jan Damen, geassisteerd door Josefien en Kees. Het thema was dit maal: de zorg voor zieken en ouderen. De Roosendaalse wijkzusters Ena van den Berge en Annette Verburgt vertelden aan de veertig bezoekers hoe de zorg aan huis ontstond en hoe deze uitgroeide tot het huidige ingewikkelde systeem. Vervolgens legden zij uit wat ons in de toekomst te wachten staat met de nieuwe wetten, en wat de rol van de wijkzuster daarin wordt.

IMG 1871De wijkzuster vindt haar oorsprong in de kruisverenigingen. De eerste werd opgericht in 1875 in Hilversum en heette ‘Het Witte Kruis’. Al snel werden er door heel Nederland dergelijke verenigingen opgericht. Vaak op godsdienstige grondslag, vandaar de verschillende kleuren: Wit-Geel: katholiek, Oranje-Groen: protestant, Groen: neutraal. Later zijn deze samengegaan en werken per regio: bij ons is dit de Kruisvereniging West-Brabant. Dit is een combinatie van 26 verenigingen, waar 40.000 huishoudens, met 100.000 mensen, lid van zijn. Ofwel: een op de drie Westbrabanders is lid. De vereniging is onafhankelijk, de leden bepalen het beleid.IMG 1872
De kruisverenigingen werden opgericht omdat het met de gezondheid slecht gesteld was. Er waren veel besmettelijke ziekten als gevolg van slechte voeding, huisvesting en hygiëne. De ‘huisbezoekers’ gaven voorlichting, verzorgden de zieken thuis en verstrekten hulpmiddelen. Omdat men werkte per wijk, kregen zij de naam wijkzuster of wijkverpleegster. Hun taak was: alle mogelijke zorg geven aan huis.

Vanaf de jaren 80 werd dit steeds meer overgenomen door thuiszorginstellingen. De zorg werd opgesplitst in deeltaken: verpleging, medicijnverstrekking, licht huishoudelijk werk, zwaar huishoudelijk werk, boodschappen doen, warme maaltijden verzorgen, enz. enz. En al deze taken worden gedaan door verschillende mensen, vaak uitbesteed aan de goedkoopste. Dit alles gaat ten koste van het persoonlijk contact.
Wat de mensen willen is echter, dat er naar hen geluisterd wordt en dat ze mee kunnen praten in de manier waarop de zorg gegeven wordt. Liefst zouden ze de oude wijkzuster weer terug hebben.
Aangezien de leden het beleid bepalen, is de kruisvereniging hierop ingegaan.

IMG 1863De zorg op zich wordt uitbesteed aan thuiszorgorganisaties als Surplus en Dat, maar de wijkzuster bespreekt met de klant wat er moet gebeuren, en bewaakt dat dit ook echt gebeurt. Daarbij wordt gekeken naar de hele mens: lichamelijk, sociaal-maatschappelijk en geestelijk. De mensen moeten zicht en grip blijven houden op hun situatie en zoveel mogelijk blijven meedoen, meedenken en meepraten.
De wijkzuster is breed inzetbaar, en weet ook allerlei wegen te vinden, zowel wat betreft zorg als kinderopvoeding als regeling financiën! Zij werkt ook samen met bijvoorbeeld de huisarts, met de wijkagent, met familie en buurt, maar steeds in overleg met de klant!
De kruisvereniging houdt steeds in de gaten of er wel gewerkt wordt naar de zorgvraag van de klant, ook door controle door onafhankelijke instanties. Bovendien is er een keurmerk voor het kruiswerk, dat de kwaliteit garandeert.
Ena van den Berge werkt in onder andere in Burgerhout en Kalsdonk en houdt op dinsdag van 13.30 tot 14.30 u spreekuur in Buurthuis Keijenburg, Annette Verburgt werkt onder andere in de Kroeven en de Dijken.

IMG 1866

Na de pauze werd gekeken naar de toekomst. De AWBZ verdwijnt, en we houden de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO), de Zorgverzekeringswet (ZvW) en de Wet Landurige zorg (WLz).

Veel zorgtaken worden overgeheveld naar de gemeente, en van de omgeving wordt ‘mantelzorg’ verwacht. Doel: zowel bezuinigen, als de zorg dichterbij en meer klantgericht te maken. Zodoende wil men bereiken dat de mensen langer thuis kunnen blijven. Hier komen verschillende personen en organisaties aan te pas, en de verbindende rol zal komen te liggen bij de huisarts en de wijkzuster.

De wijkzuster is dus weer terug. Maar niet meer als de huisbezoeker die zorg komt verlenen, maar als degene die samen met de klant onderzoekt wat deze wil en wat er mogelijk is, die weet wie er ingeschakeld moet worden en die (figuurlijk!) de vinger aan de pols houdt om de kwaliteit van de zorg te bewaken.

diensten wijkzuster

designed by PJM Rademakers